Masaüstüne veya laptopa aynı anda hem ethernet kablosu hem Wi-Fi bağlıysa sistem ikisini de aktif tutar; ama internet trafiği neredeyse her zaman ethernet üzerinden gider. Wi-Fi arka planda duruyor, kullanılan rota değil. Bu davranış çakışmaya yol açmaz, hız düşürmez; normaldir ve Wi-Fi'yi kapatmanız gerekmez.
Aşağıda hangi işletim sisteminin bu kararı nasıl verdiğini, kablo çıktığında neyin olacağını ve nadir çakışma durumlarında ne yapacağınızı anlatıyoruz.
Sistem hangi bağlantıyı tercih edeceğine nasıl karar veriyor?
Bilgisayarınızda birden fazla aktif ağ arayüzü varsa işletim sistemi her birine "metric" denilen bir maliyet atar. Metric ne kadar düşükse arayüz o kadar tercih edilir. Varsayılan metric değerleri kablolu bağlantıyı Wi-Fi'nin üstüne koyar: ethernet daha güvenilir, daha düşük gecikmeli ve daha stabildir diye en düşük metric'i alır.
Trafik, bir pakete hangi çıkış arayüzünden gönderileceğine karar verirken yönlendirme tablosuna bakar. Varsayılan yol (default route) hangi arayüzdeyse paket oradan gider. Ethernet bağlı ve metric'i daha düşükse default route ethernet olur; Wi-Fi açık olsa bile trafik taşımaz.
İşletim sistemine göre davranış
| İşletim sistemi | Varsayılan tercih | Değiştirmek için |
|---|---|---|
| Windows 10 / 11 | Ethernet (otomatik metric) | Ağ Bağlantıları → Adaptör Özellikleri → IPv4 → Gelişmiş → "Otomatik Metrik"i kapat, elle gir |
| macOS | Service Order listesinin üstündeki | Sistem Ayarları → Ağ → üç nokta menüsü → "Hizmet Sırasını Ayarla" |
| Linux (NetworkManager) | Ethernet | nmcli connection modify ... ipv4.route-metric |
| Android | Wi-Fi varsa Wi-Fi tercih edilir | Ethernet dongle takılıysa ethernet varsayılan olur |
| iOS / iPadOS | Wi-Fi varsa Wi-Fi tercih edilir | Lightning/USB-C ethernet adaptörüyle ethernet öne geçer |
Bu tablo, hiçbir ayarın değiştirilmediği, kullanıcı tarafından özelleştirme yapılmamış bir kurulum için geçerli. VPN veya kurumsal güvenlik yazılımı devredeyse metrikler karışabilir; ayrı bir bölümde değineceğiz.
Laptop kablodan çıktığında ne olur?
Masanızda çalışırken ethernet takılı, toplantıya kalkıp laptopunuzu aldığınızda kablo çıktığı an sistem o arayüzün "bağlı değil" durumuna geçtiğini görür ve otomatik olarak Wi-Fi'yi default route yapar. Teorik olarak video görüşmeniz kesilir, pratikte iki şeyden biri olur:
- Wi-Fi zaten aynı anda bağlıysa saniyeler içinde geçiş olur, görüşmeniz çok kısa bir donmayla devam eder.
- Wi-Fi açık değilse önce bağlanması gerekir, bu da birkaç saniyelik ek boşluk demektir — bazen daha uzun.
Bu yüzden pek çok kullanıcı "laptop çantaya girene kadar kesinti olmasın" diye Wi-Fi'yı masadayken de açık tutar. Tekrar söyleyelim: Wi-Fi'nın açık olması pil tüketimi dışında bir sorun yaratmaz; ağ performansını etkilemez.
Hangisi gerçekten kullanılıyor, nasıl görürüm?
Windows'ta komut istemini veya PowerShell'i açıp route print yazın. Çıktıda "Network Destination 0.0.0.0" ile başlayan satır varsayılan yolunuz; en sağdaki Interface alanı o yolun hangi IP'den (yani hangi arayüzden) gittiğini söyler. Yan sütundaki metric sayısı en düşük olan rota kullanılır.
macOS'ta Terminal'de route get default komutu "interface:" satırında aktif arayüzü (örnek: en0 ya da en7) gösterir.
Linux'ta ip route show default benzer bilgiyi verir: sondaki dev kelimesinden sonra ethernet arayüzü (çoğunlukla eth0, enpXsY) veya Wi-Fi arayüzü (wlan0, wlpXsY) görünür.
Bu komutlar sadece "şu an hangi arayüzden çıkıyorum?" sorusuna cevap verir. Her iki arayüz de aktif görünürse endişelenmeyin; önemli olan varsayılan rotanın hangisi olduğu.
Bir noktada bozulabilir mi? Nadir ama olur
Bazı VPN uygulamaları kendi sanal arayüzünü yaratır ve default route'u kendilerine alır — hem kabloda hem Wi-Fi'da olsanız bile trafiğinizi VPN tüneline sokar. Olması gereken davranış, bir hata değil. Ama VPN aniden kapanırsa default route doğru arayüze dönmeyebilir; tüneldeyken alınan DNS ayarları da geride kalabilir. Bağlantı gidip gelirse VPN'i kapatıp açmak çoğu zaman temizler.
Kurumsal güvenlik yazılımları (DLP ajanları, bazı antivirüs ağ filtreleri) de arada katman olarak girer. Nadir de olsa ethernet üzerinden şifreli bir tünel açıp aynı anda Wi-Fi arayüzüne izin vermez. Belirtisi şudur: Wi-Fi bağlı görünür, sinyal tamdır, ama bir sayfa açmaya kalktığınızda ağ olmadığı söylenir. Bu durumda sistem yöneticinize gitmeniz gerek, kullanıcı tarafından çözülecek bir ayar değil.
Bir diğer nadir durum: ethernet kablosu takılı ama kabloya yakın tarafta bir problem var (switch'in portu bozuk, kabloda kopukluk, DHCP almıyor). Bu durumda ethernet arayüzü "bağlı" görünür ama IP alamadığı için metric'i otomatik olarak kötüleşir; sistem Wi-Fi'ya geçer. Kullanıcı açısından sorun belirsizdir çünkü kabloyu takmış durumdasınız.
Aynı iki ağ, iki farklı internet — "köprü" kurabilir miyim?
Hayır, ev kurulumunda pratik değil. İşletim sistemleri aynı anda iki default route tutabilir ama trafiği ikiye bölmek (bonding veya load balancing) kurumsal donanım veya gelişmiş yazılım ayarları ister. Ev modeminiz iki ayrı hatta bağlıysa (çok nadir senaryo) her uygulama ancak tek bir çıkış yolunu kullanır. Dolayısıyla "Wi-Fi'yle fiber, ethernet'le başka internet, ikisi aynı anda yük paylaşsın" gibi bir düzen ev tarafında kurulmaz.
Kabloyu çektikten sonra hemen Wi-Fi'ya geçmesi istenen senaryoyu ve iki tarafın hız farkını Wi-Fi mi ethernet mi daha hızlı yazısında daha ayrıntılı ele aldık.
Sık sorulan sorular
Hem Wi-Fi hem ethernet açık olunca birbirini yavaşlatır mı?
Hayır. İki arayüz birbirinden bağımsız çalışır; biri açık dursa da default route atanmamışsa trafik taşımaz. Tek maliyet, Wi-Fi radyosunun pil tüketimidir ve o da kayda değer bir rakam değil.
Masaüstü bilgisayarımda Wi-Fi'yı kapatmam gerekir mi?
Gerekli değil. Varsayılan ağ ayarlarında ethernet zaten tercih edilir; Wi-Fi'nın açık olması performans sorunu yaratmaz. Yalnızca emin olmak istiyorsanız veya Wi-Fi şifresi başka cihazlarda dolaşmasın diyorsanız kapatabilirsiniz, teknik bir zorunluluk yok.
Ethernet takmama rağmen Wi-Fi'dan internete gittiğimi görüyorum, ne yapmalıyım?
Ya ethernet arayüzünün metric değeri Wi-Fi'ya göre yüksek atanmış, ya ethernet IP alamamış (DHCP sorunu). Önce kabloyu çıkarıp takın; aynı ağa bağlı olduğunuzu kontrol edin. Hâlâ öyleyse Windows'ta ağ adaptörünün IPv4 ayarlarından "Otomatik Metrik" kutusunu açıp kapatmak metrikleri yenileyebilir.
Ethernet kablosu çıkınca bağlantım neden kopuyor?
Wi-Fi aynı anda aktif değilse kopar. Masada çalışırken Wi-Fi'yı da açık bırakırsanız kabloyu çektiğinizde sistem otomatik olarak Wi-Fi'ya geçer ve kesinti çok kısa olur. Wi-Fi kapalıysa önce bağlanması gerekir; bu da birkaç saniyelik boşluk demektir.